Adana Bayırı

0
656

Çanakkale’de Adana Bayırı diye bir yer vardır. “Adanalıyık Allah’ın Adamıyık.”

Araştırmacı Yazar İbrahim B. Şentürk, ‘Adanalıyık Allah’ın Adamıyık” sloganının doğuşunu  şöyle anlatmaktadır: “Yoğun çarpışmalarda düşman güçlerine kök söktüren Adanalılar birbirlerini tanımak ve en az zaiyatı verebilmek için kollarına ve siperlerine mavi bir bant takmışlardı.. Adanalılar geceleri düşman siperlerine ani saldırılar düzenliyor ve geri çekiliyorlardı. Bu savaş taktiği neticesinde olası yaralı ve ölülerini kollarındaki bantlardan tanıyor ve kendi siperlerine götürüyorlardı. Çok büyük zayiatlar veren, geceleri birileri ile savaşan ancak gündüz olduğunda hiç kimseyi göremeyen İngiliz ve Anzak güçleri, büyük bir korkuya kapıldılar ve nihayetinde konu, İngiliz moral subayı olan Hıristiyan din adamına intikal etti. Moral subayı rahip konuyu dinleyince ‘Eğer anlattığınız gibi ise bunlar (Adanalılar) Tanrının adamları olmalı’ diyerek doğaüstü güçlerle savaştıklarını ifade etti. O gün Çanakkale savaşlarında bir şehre verilebilecek en büyük unvan verilmişti. O günden bu yana ‘Tanrının adamları’ sözü günümüze “Adanalıyık Allah’ın Adamıyık” olarak geldi ve halende böyle devam.

Adana Bayırı, Conkbayırı yükseltisinden güneybatıya doğru alçalan ve  Kaba Tepe’de son bulan, muharebeler sırasında üstünde ve doğusunda Türk topçusunun mevzilendiği sırt olması dolayısıyla “Topçular Sırtı” olarak adlandırılan sırtın orta bölümünde yer alır. Kemalyeri olarak bilinen tepeden doğan Mersin Dere ile Keklik Dere arasında bulunan Adana Bayırı kabarıntısı, güney doğuya doğru 1300 metre gittikçe alçalarak Karayörük Dere’de son bulur.

Bu bayıra, Adana bölgesinden gelerek muharebelere katılan 16’ncı Tümen mensuplarınca “Adana Bayırı” adı verilmişti.

14 Şubat 1913 tarihinde yayınlanan Teşkilat-ı Umumiye-i Askeriye Nizamnamesine göre; 2’nci Ordu 6’ncı ve 8’inci Kolordulardan meydana geliyordu. Halep’te karargâhı bulunan 6’ncı Kolordu kuruluşunda bulunan ve karargâhı Adana’da olan 16’ncı Tümeni teşkil eden askerler, zamanın asker alma sistemine göre Adana ve yöresinden temin ediliyordu. 16’ncı Tümeni destekleyen askerlik şubeleri; Adana, Karaisalı, Mersin, Tarsus, Silifke, Anamur, Misis, Sis(Kozan), Feke ve Osmaniye (Cebelibereket) idi.

Yığınak Planı çerçevesinde 1914 yılında 2’nci Ordu, İstanbul bölgesine intikal etmiş, 6’ncı Kolordu Bakırköy ve Çekmece yöresine yerleşmişti. Kuruluş değişikliği ile 1’inci Ordu kuruluşuna giren 6’ncı Kolordu, her ne kadar İstanbul’da olsa da Adana asker alma bölgesinden desteklenmeye devam edilmişti.

 Bünyamin AKA