Türkiye, yüksek bir nüfus artış oranı ile birlikte, hızla büyüyen bir ekonomiye sahiptir. Buna paralel olarak enerji talebi ve özellikle elektrik için talep hızla yükselmektedir.
1990’larda enerji tüketimi yılda yaklaşık % 44 artarken, aynı dönemde elektrik tüketimi yılda ortalama % 8,5 yükselmiştir. Tahmin edilen elektrik talebini karşılayabilmek için yetkililer 2010 yılma kadar 43000 MW toplam kapasiteye ihtiyaç olacağını ve 2010 – 2020 arasında da ayrıca 44000 MW kapasite ilavesi gerekeceğini hesaplamaktadırlar. Bu gelecek 10 boyunca her yıl ortalama 2500 MW yeni üretim kapasitesinin devreye alınması anlamına gelmektedir. Planlanan artı termik santraller arasında 29 linyit, 22 taşkömürü, 33 doğal gaz ve 16 fueloil ünitesi bulunmaktadır.
2022 yılı kasım ayı sonu itibarıyla ülkemiz kurulu gücü 103.541 MW’a ulaşmıştır.
2022 yılı Kasım ayı sonu itibarıyla kurulu gücümüzün kaynaklara göre dağılımı; %30,5’i hidrolik enerji, %24,4’ü doğal gaz, %21,1’i kömür, %11,0’ı rüzgâr, %9,0’ı güneş, %1,6’sı jeotermal ve %2,4’ü ise diğer kaynaklar şeklindedir.
Ayrıca Ülkemizde elektrik enerjisi üretim santrali sayısı, 2022 yılı Kasım ayı sonu itibarıyla 11.382’ye (Lisanssız santraller dâhil) yükselmiştir. Mevcut santrallerin 750 adedi hidroelektrik, 68 adedi kömür, 358 adedi rüzgâr, 63 adedi jeotermal, 345 adedi doğal gaz, 9.308 adedi güneş, 490 adedi ise diğer kaynaklı santrallerdir.
Ülkemizde ve dünyada artan enerji talebini karşılamak amacıyla kurulan termik santraller gün geçtikçe doğa üzerinde; bitki örtüsü, toprak, yeraltı ve yerüstü sularında, hayvan sağlığı ve insan sağlığı üzerinde birçok olumsuz etki yaratmaktadır. Ülkemizde termik santrallerde elektrik enerjisi üretimi sırasında yılda yaklaşık 15 milyon ton uçucu kül ortaya çıkmaktadır. Büyük miktardaki bu küller, toplum ve çevre açısından birçok sorun teşkil etmektedir. Özelikle kömür kullanan termik santrallerde kömürün göremediğimiz zehirleri, öncelikle termik santral ve kömür işletme sahalarında çalışanlar üzerinde görülmektedir.
Günümüzde enerji büyük bir ihtiyaçtır ve aynı zamanda enerji kullanımı, gelişmişliğin de görüntüsüdür. Artan enerji ihtiyacı için devlet kaynakları yeterli değildir. Bu nedenle özel şirketlere de yetki verilme zorunluluğu doğdu. Ayrıca enerji büyük kar getirisi olan bir yatırımdır ve şirketler, kar amaçlı kuruluşlardır.
Kar amacı ile kurulan ve vahşi bir şekilde çalışan şirketler, yavaş yavaş kendisini yenilemeye başladı. Sonuçta kar elde edebilmesi için sadece üretimin yetmediğini, bunun yanında insan beklentilerine de yanıt vermesi gerektiğini anladılar. Kar kadar, itibarında önemli olduğunu kavrayan şirket yöneticileri, bulundukları çevrede insanların takdirini alacak kurumsal sosyal sorumluluk çalışmalara girdiler.
Kurumsal sosyal sorumluluk kavramı, yakın geçmişten başlayıp günümüze kadar olan zaman diliminde gittikçe önemi artan ve gelişen bir kavramdır. Yapılan birçok araştırma ve çalışma göstermiştir ki bir işletmenin başarısı söz konusu olduğunda kurumsal sosyal sorumluluk uygulamaları son derece önemlidir. Bu nedenle birçok işletme imaj ve itibarını tüketicilere en iyi şekilde yansıtabilmek için kurumsal sosyal sorumluluk uygulamalarını benimsemiştir.
Tufanbeyli Enerjisa Termik Santrali Sosyal Sorumluluk Görevleri
Tufanbeyli Enerjisa Termik santrali ve kömür işletmeleri de özel bir şirkettir ve amacı doğal olarak kar elde etmektir. Büyük şirketler bulundukları yerin sosyal, ekonomik, kültürel ve çevresel etmenlerini değiştirir. Tufanbeyli’de bu değişim hızlı bir şekilde sürmektedir. Bu değişimin kötü sonuçlara yol açmaması yada en aza indirilmesi için Enerjisa Termik Santrali ve Kömür İşletmeleri, sosyal sorumluluk projelerine ağırlık vermek durumundadır.
Bu doğrultuda Enerjisa Termik santralinin bugüne kadar yapmış olduğu sosyal sorumluluk projelerini araştırdık. Enerjisa yetkililerine neler yaptıklarını sorduk. Bizlere karşı sıcak davranan yetkililer, yapmış oldukları sosyal sorumluluk projelerinin neler olduğunu liste halinde bildirdiler. Bu Bilgileri bizlerle paylaşan Enerjisa’nın Tufanbeyli ve İstanbul’daki yetkililerine teşekkür ediyoruz.
Üstelik eksik yada fazlalık var mı diye tereddüt etiğimiz anlar da oldu. Şüpheye yol açan bazı duyumlarımız vardı. Ama önemli olan duyum değil belge diyerek bize gönderilenleri yayımlama kararı aldık. Eksik yada fazla varsa da ilerleyen zamanlarda tamamlayacağımızı düşünüyorum.
Enerjiden yararlanmak modern çağın gereği ve vazgeçilmez bir insan hakkıdır. Bize göre, esasen tümü toplumun ortak malı olan enerji kaynaklarının araştırılması, bulunması, değerlendirilmesinden başlayarak üretim, iletim, dağıtım ve satışına kadar sürecin tüm aşamalarında çevreye, iklime ve doğaya olumsuz etkileri asgari düzeye indirilmeli ve toplum yararı gözetilmelidir.
Yayımladığımız bu bilgileri, Tufanbeyli halkı değerlendirmelidir. Yapılanlar yeterli mi? Yetersiz mi? Daha başka neler olabilirdi? İlerleyen süreçte yeni yapılanları, yapılacak olanları ve yapılması gerekenleri de yine bu sayfalardan paylaşacağız.
Bünyamin AKA
